Oksigen konsentratoru: axın və təmizlik faizi
Oksigen konsentratoru necə işləyir, axın sürəti və təmizlik faizi nəyi göstərir? Ev, klinika və balonla fərqləri təhlükəsiz istifadə baxımından izah edirik.
Oksigen konsentratoru nədir və nə üçün istifadə olunur?
Oksigen konsentratoru ətraf havadan oksigeni ayıraraq daha yüksək oksigen konsentrasiyası olan qaz axını hazırlayan cihazdır. O, oksigeni kimyəvi reaksiya ilə yaratmır və adi oksigen balonu kimi əvvəlcədən doldurulmuş qaz ehtiyatını saxlamır. Tibbi istifadədə hazırlanmış axın uyğun burun kanülü və ya maska vasitəsilə istifadəçiyə çatdırılır. Cihaz evdə və klinikada oksigen dəstəyi üçün nəzərdən keçirilə bilər. Belə dəstəyin lazım olub-olmadığını, tətbiq müddətini və uyğun axın sürətini həkim müəyyən etməlidir; seçim yalnız cihazın adına əsaslanmamalıdır.
Oksigen dəstəyinə ehtiyac müxtəlif klinik vəziyyətlərdə yarana bilər, amma nəfəs darlığı hissi təkbaşına konsentrator istifadəsinə göstəriş deyil. Qiymətləndirmədə şikayətlər, müayinə nəticələri və qanda oksigenləşmə göstəriciləri birlikdə nəzərə alınır. İstifadəçi üçün əsas məsələ cihazın həkimin təyin etdiyi rejimi təmin etməsi və gündəlik şəraitə uyğun olmasıdır. Evdə uzunmüddətli istifadə ilə klinikadakı prosedur dəstəyi eyni təşkilati yanaşmanı tələb etmir. Buna görə seçim zamanı həm tibbi ehtiyac, həm istifadə mühiti, həm də cihazın idarə olunması nəzərdən keçirilməlidir.
Oksigen konsentratoru necə işləyir?
Geniş istifadə olunan konsentratorlarda hava əvvəlcə filtrdən keçir, sonra kompressor vasitəsilə xüsusi adsorbent material olan bölmələrə yönəldilir. Bu material azotu oksigenə nisbətən daha çox tutaraq çıxış axınında oksigenin payını artırır. Bölmələr növbəli işləyir: biri qazı ayırarkən digəri yığılmış azotu xaric edərək növbəti dövrə hazırlanır. Bu proses təzyiq dəyişməsi ilə adsorbsiya prinsipi adlanır. Hazırlanan oksigenlə zəngin qaz tənzimlənən çıxışa ötürülür, ayrılan digər qazlar isə mühitə buraxılır. Beləliklə, cihaz işlədiyi müddətdə ətraf havanı emal edir.
Bu iş prinsipi konsentratorun yerləşdirilməsinə də təsir edir. Hava girişləri və çıxışları açıq qalmalı, cihaz təlimatda nəzərdə tutulan havalandırma şəraitində işləməlidir. Üzərinin örtülməsi və dar, havasız sahədə saxlanması düzgün istifadə deyil. Elektriklə işləyən cihaz üçün enerji təminatı ayrıca planlaşdırılır; batareya ilə işləmə imkanı isə yalnız uyğun cihazın göstəricilərinə əsasən qiymətləndirilir. Filtrlər və digər xidmət elementləri istehsalçının təlimatına uyğun yoxlanılır. İş prinsipini bilmək istifadəçiyə həm düzgün yerləşdirməni, həm də gündəlik qulluq qaydalarının əhəmiyyətini anlamağa kömək edir.
Axın sürəti nə deməkdir və necə seçilir?
Axın sürəti müəyyən vaxt ərzində cihazın çıxışından verilən qazın həcmini göstərir və adətən dəqiqədə litrlə ifadə olunur. Bu göstərici oksigenin təmizlik faizindən fərqlidir: biri verilən qazın miqdarını, digəri həmin qazdakı oksigenin payını bildirir. Daha yüksək axın hər istifadəçi üçün daha uyğun seçim demək deyil. Tibbi rejim həkimin göstərişinə əsaslanır və cihaz həmin rejimi sabit təmin edə bilməlidir. Seçim zamanı yalnız maksimum göstəriciyə deyil, nəzərdə tutulan istifadə səviyyəsində işləmə imkanına da baxılır.
Ümumi olaraq, konsentratorlarda fasiləsiz axın və nəfəsalma ilə əlaqəli impuls rejimi mövcud ola bilər. Fasiləsiz rejim qazı davamlı verir, impuls rejimi isə nəfəsalma aşkarlandıqda müəyyən həcmdə qaz ötürür. İmpuls rejiminin pillə göstəricisini dəqiqədə litr göstəricisi ilə birbaşa eyniləşdirmək düzgün deyil. Yuxu zamanı istifadə, nəfəsalma xüsusiyyətləri və seçilən aksesuar rejimin uyğunluğuna təsir edir. Buna görə həkimin təyinatında tələb olunan rejim aydın olmalı, cihaz seçilərkən onun axın diapazonu və işləmə üsulu həmin təyinatla müqayisə edilməlidir.
Oksigenin təmizlik faizi niyə vacibdir?
Oksigenin təmizlik faizi cihazın verdiyi qaz qarışığında oksigenin payını ifadə edir. Konsentratorun çıxışında yalnız oksigen olmur; qarışıqda havanın digər komponentlərinin müəyyən hissəsi də qalır. Buna görə axın sürəti ilə təmizlik göstəricisi birlikdə qiymətləndirilməlidir. Müxtəlif cihazlarda oksigen konsentrasiyasının saxlandığı iş diapazonu fərqlənə bilər. Seçim zamanı təmizlik faizinin hansı axın şəraitində göstərildiyinə baxmaq faydalıdır. Tək bir rəqəm cihazın bütün tənzimləmə səviyyələrində eyni nəticə verdiyini göstərmir; əsas məsələ təyin olunmuş rejimdə nəzərdə tutulan göstəricinin təmin edilməsidir.
Cihazın çıxışındakı oksigen konsentrasiyası ilə insanın qandakı oksigenləşmə göstəricisi eyni anlayış deyil. Pulsoksimetr cihazdan çıxan qazın təmizlik faizini ölçmür; o, orqanizmin oksigenləşməsini qiymətləndirməyə kömək edir. Həmçinin kanülün yerləşməsi, borunun vəziyyəti və istifadəçinin klinik vəziyyəti tətbiqin nəticəsinə təsir edə bilər. Konsentrasiyanın izlənməsi, xəbərdarlıq funksiyaları və texniki yoxlama qaydaları cihazın sənədləri üzrə öyrənilir. İstifadə zamanı qeyri-adi xəbərdarlıq və ya vəziyyətin pisləşməsi olduqda axını özbaşına artırmaq əvəzinə tibbi və texniki dəstəyə müraciət etmək lazımdır.
Ev üçün oksigen konsentratoru seçərkən nəyə baxmalı?
Evdə istifadə üçün seçim həkimin təyin etdiyi axın və rejimdən başlayır. Sonra cihazın yerləşəcəyi otaq, elektrik mənbəyinə çıxış, gündəlik istifadə müddəti və istifadəçinin idarəetmə imkanları nəzərdən keçirilir. Səs səviyyəsi, ölçülər, daşınma rahatlığı və idarəetmə panelinin aydınlığı gündəlik rahatlıq baxımından əhəmiyyətlidir; bunlar konkret cihazın göstəriciləri üzrə müqayisə edilir. Uzun boru istifadə etmək və ya aksesuar dəyişmək qərarı da təlimata uyğun verilməlidir. Məqsəd yalnız uyğun gücdə cihaz tapmaq deyil, təyin edilmiş dəstəyi ev şəraitində düzgün təşkil etməkdir.
INEX kataloqunda Oksigen konsentratoru (5 litr) - OC5B, Contec (MK 00228) və Oksigen konsentratoru (10 litr) - OC10B, Contec (MK 00271) təqdim olunur. Bunlar müvafiq olaraq 5 litr və 10 litr kateqoriyalı oksigen konsentratorlarıdır. Adındakı litr göstəricisi ilkin müqayisəyə kömək edir, amma yekun seçim üçün tələb olunan axın rejimi və oksigen konsentrasiyası birlikdə nəzərdən keçirilməlidir. İstifadə diapazonu, idarəetmə və aksesuar uyğunluğu barədə ətraflı məlumat üçün cihaz səhifəsinə baxmaq və ya INEX-ə müraciət etmək məqsədəuyğundur.
Klinika üçün seçim və əlaqəli avadanlıqlar
Klinikada konsentrator seçimi tətbiqin məqsədi və iş prosesinin təşkili ilə əlaqələndirilir. Fərdi oksigen dəstəyi, prosedur zamanı istifadə və başqa avadanlıqla birlikdə işləmə fərqli uyğunluq tələbləri yaradır. Qoşulacaq sistemin tələb etdiyi qaz göstəriciləri və birləşmələr əvvəlcədən yoxlanmalıdır. Bir çıxışı özbaşına bölərək bir neçə pasiyentə istifadə etmək təhlükəsiz seçim yanaşması deyil. İş yükü, təmizləmə qaydaları, xəbərdarlıqların izlənməsi və enerji kəsilməsinə hazırlıq da planın hissəsidir. Klinikanın məsul mütəxəssisi cihazın nəzərdə tutulan tətbiqə uyğunluğunu qiymətləndirməli və personal üçün istifadə qaydasını müəyyən etməlidir.
INEX kataloqunda Ozon terapiya və oksigen konsentratoru seti - AOT-MD 520 (MK 00313) də yer alır. Set ozon terapiya prosedurları, ozonlaşdırılmış su və yağların hazırlanması, eləcə də oksigen dəstəyi istiqamətləri üçün təqdim olunur. Ozon tətbiqi adi oksigen inhalyasiyasından fərqlidir və ozonun nəfəsə verilməsi təhlükəlidir; prosedur uyğun mütəxəssis tərəfindən qiymətləndirilməlidir. Kataloqdakı Oksigen balon arabası - OSC-07 (MK 00645) isə konsentrator deyil, balon daşınması üçün əlaqəli avadanlıqdır. Bu məhsulların təyinatını müqayisə edərkən cihaz səhifələri və INEX-in məlumatlandırması əsas götürülə bilər.
Oksigen balonları ilə fərq və təhlükəsiz istifadə
Oksigen balonları əvvəlcədən doldurulmuş qazı saxlayır, konsentrator isə işləyərkən ətraf havanı emal edir. Balonda istifadə müddəti qaz ehtiyatından və verilən axından asılıdır; konsentrator üçün isə enerji təminatı və düzgün iş şəraiti əhəmiyyətlidir. Hansı həllin uyğun olması tibbi rejimə, hərəkət ehtiyacına və istifadə mühitinə bağlıdır. Davamlı oksigen dəstəyinə ehtiyacı olan şəxs üçün enerji kəsilməsi və cihaz nasazlığı zamanı görüləcək tədbirlər əvvəlcədən həkimlə planlaşdırılmalıdır. Konsentratorla balonu müqayisə edərkən yalnız gündəlik rahatlıq deyil, dəstəyin davamlılığı da nəzərə alınmalıdır.
Oksigen yanmır, amma yanmanı gücləndirir. Buna görə cihaz və oksigen verilən sahə siqaretdən, açıq alovdan və alışma mənbələrindən uzaq saxlanmalıdır. Birləşmələrə yağ və uyğun olmayan maddələr tətbiq edilməməli, borular əzilmədən və keçid yollarında büdrəmə riski yaratmadan yerləşdirilməlidir. Kanül, maska və nəmləndirici istifadə olunursa, onların qulluq qaydaları təlimata uyğun yerinə yetirilir. Nəmləndirmə hər vəziyyətdə avtomatik tələb deyil. Qəfil ağır nəfəs darlığı, huşda dəyişiklik və ya başqa ciddi əlamətlər zamanı cihaz ayarları ilə vaxt itirmək əvəzinə təcili tibbi yardım çağırılmalıdır.
Təyin olunan oksigen ehtiyacını INEX-ə bildirin
Praktik seçim üçün əvvəlcə həkimin təyin etdiyi axın sürətini, verilmə rejimini və istifadə müddətini qeyd edin. Sonra cihazın bu rejimdə oksigen konsentrasiyasını, yerləşdirmə tələblərini və aksesuar uyğunluğunu cihaz səhifəsi üzrə yoxlayın. Gündəlik istifadədə idarəetmə rahatlığını, qulluq qaydalarını və enerji kəsilməsi planını ayrıca nəzərdən keçirin. Qiymətə cihazın axın imkanları, funksiyaları, komplektasiyası və texnologiyası təsir edə bilər. Dəqiq qiymət üçün cihaz səhifəsinə baxın və ya INEX-dən soruşun. Daha yüksək litr kateqoriyası əvəzinə tibbi ehtiyaca uyğun seçimə üstünlük verin.
2014-cü ildən fəaliyyət göstərən INEX oksigen konsentratoru və əlaqəli avadanlıqların seçimi barədə müraciətlərinizi qəbul edir. Seçimi asanlaşdırmaq üçün nəzərdən keçirdiyiniz modelin adını və MK kodunu, istifadə yerini və həkimin təyin etdiyi rejimi bildirin. INEX-də çatdırılma, zəmanət və 48 ayadək hissəli ödəniş imkanı mövcuddur. Cihaz səhifəsi və birbaşa müraciət vasitəsilə məhsul barədə ətraflı məlumat ala bilərsiniz. Tibbi rejimi həkim müəyyən edir, məhsul seçimi isə həmin rejimə uyğun avadanlığın və istifadə şərtlərinin müqayisəsi əsasında tamamlanır.
